Yolcu taşımacılığı ders notları src merkezi,src belgesi,src sorgulama,üdy, ody, k belgeleri

SRC Merkezi

Düzenli Yolcu Taşımacılığı

4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve Karayolu taşıma Yönetmeliği kapsamında yapılan düzenli yolcu taşımacılığı ile ilgili mevzuatı kısaca hatırlayacak olursak;

Taşıma: Yolcunun taşıta bindiği veya eşyanın taşımacıya teslim edildiği yerden varış noktasına götürülmesini,
Taşımacı: Taşımacı yetki belgesine sahip olan ve kendi nam ve hesabına taşımayı bir ücret karşılığı üstlenen gerçek veya tüzel kişiyi,
Kalkış noktası: Yolcunun taşıta bindiği veya eşyanın taşımacıya teslim edildiği yeri,
Varış noktası: Yolcu bileti veya taşıma senedinde gösterilen, yolcu veya eşyanın götürülmek istendiği yeri,
Acente: Ticarî mümessil, ticarî vekil, satış memuru veya müstahdem gibi bağımlı bir sıfatı olmaksızın bir sözleşmeye dayanarak belirli bir yer veya bölge içinde daimî surette bir veya birden fazla taşımacıyı ilgilendiren sözleşmelerde aracılık etmeyi ve onlar adına taşıma sözleşmesi yapmayı meslek edinen kişiyi,
Yolcu: Taşıtı kullanan sürücü ile hizmetliler dışında taşıtta bulunan kişileri,
Yolcu bileti: Yolcunun taşınması yükümlülüğünü içeren, yönetmelikte öngörülen şekil ve şartları ihtiva eden ve yolcuya verilmesi zorunlu belgeyi,
Şehirlerarası taşıma: Herhangi bir ilin herhangi bir noktasından veya yerleşim biriminden başlayıp diğer bir ilin herhangi bir noktasında veya yerleşim biriminde biten taşımaları,
Uluslararası taşıma: Türkiye’den veya Türkiye'ye karayoluyla; Türkiye üzerinden karayoluyla transit, Türkiye'ye denizyolu, demiryolu ve havayolu ile gelip karayolundan üçüncü ülkelere yapılan taşımaları,
Düzenli sefer: Belirli bir zaman ve ücret tarifesine göre, tespit edilmiş bir güzergâhta önceden açıklanmış yerleşme birimleri arasında yapılan taşımaları,
Arızî sefer: Aynı taşıtla bütün güzergâh boyunca aynı yolcu grubunun taşınması ve kalkış noktasına geri getirilmesi şeklindeki kapalı kapı seferleri ile gidişi dolu, dönüşü boş veya gidişi boş, dönüşü dolu seferleri,
Mekik sefer: Birden fazla gidiş ve dönüş seferinde aynı kalkış yerinden aynı varış yerine önceden gruplandırılmış yolcuların taşınmasını, ifade eder demiştik. (1)

Yolcu ve eşya taşımaları, kanunlara ve taşımacı ile yolcu ve gönderen arasındaki sözleşmelere uygun olarak yapılır. Yolcu taşımaları biletsiz veya taşıma sözleşmesiz, eşya taşımaları taşıma senetsiz yapılamaz.
          Taşımacı, acentesinin acentelik sıfatıyla yapmış olduğu bu Kanun kapsamındaki faaliyet ve işlemlerden müteselsilen sorumludur.
           Taşımacı, yolcu ve eşyanın güvenlik içinde taşınmasından sorumludur. Yolcu ve gönderenler de taşımacının güvenlik yönünden almış olduğu tedbirlere uymak zorundadırlar.
           Taşımacı, çevre kirliliğini önleme, çevre ve insan sağlığını koruma amacıyla yürürlüğe konulan mevzuat hükümlerine uymak zorundadır. (2)
Taşımacının yükümlülüğü
           Taşımacı, yolcuların sağlıklı, rahat ve güvenli bir yolculuk yapmasını sağlayacak tedbirleri almak, yolcu ve eşyayı taahhüt ettiği yere kadar götürmekle yükümlüdür.

4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu Madde 3
4925 Sayılı Karayolu Taşıma Kanunu Madde 6

İlgili mevzuat hükümlerine uygun bir taşıtı, nitelikli şoför ve hizmetli personeli sefere göndermek, şoförlerin sürücü belgelerinin bulunup bulunmadığını araştırmak, teknik şartlara uymayan taşıtların trafiğe çıkmasına engel olmak, güzergâh mesafesini dikkate alarak yeteri kadar şoför bulundurmak, taşıt kartları olmayan ve bu Kanunda öngörülen sorumluluk sigortası bulunmayan taşıtları trafiğe çıkarmamak hususunda taşımacı gereken özeni ve duyarlılığı göstermek zorundadır.
             Karayolları alt yapısı, işletilmesi, trafiği, doğal afetler, meteorolojik şartlar ile arıza ve kaza hali dahil, beklenmeyen sebeplerle ilgili olarak ortaya çıkan ve taşımanın devamına engel olan sebeplerin, belirsiz bir beklemeyi mecburî kılması veya varış noktasına kadar gerekli zamanın bir katından daha fazla beklemeyi gerektirmesi halinde, imkân olduğu takdirde taşımacı bir başka güzergâhı izleyerek taşımayı tamamlamak, aksi halde yolcuyu güzergâh üzerinde   yolcunun dilediği bir yere kadar götürmek veya yolcu ve eşyayı hareket noktasına geri getirmekle yükümlüdür.
           Bu gibi hallerde, yolcunun ve eşya sahibinin bütün hakları saklı olup, taşımacılar herhangi bir ek ödeme veya benzeri talepte bulunamazlar.
           Eşya için taşıma senedindeki hükümler uygulanır.
           Taşımacılar altışar aylık süre ile yılda en az iki kez şoförlerinin ceza puanı durumunu Emniyet Genel Müdürlüğünden öğrenmek ve ceza puanı yüksek olan şoförlerle ilgili, eğitim ve iç denetim yönünden gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.   (3)
Acente, taşıma işleri komisyonculuğu, nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapanların sorumluluğu
          Acenteler ve taşıma işleri komisyoncuları bu sıfatla yapmış oldukları faaliyet ve işlemlerden taşımacı ile müştereken ve müteselsilen sorumludur. Nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği yapanlar, eşyayı teslim aldığı andan teslim edinceye kadar, eşyanın tamamı ve kısmen kaybından ve vuku bulacak hasarından, korunması ve taşınmasından, güvenliği ve düzenliliğini sağlamaktan, çevre kirliliğini önleme ve insan sağlığını koruma konusundaki kurallara uymaktan sorumludur. (4)
Taşıma yasağı
          Acentelik ve taşıma işleri komisyonculuğu yetki belgesine sahip olanlar taşımacı yetki belgesi almadan kendi nam ve hesaplarına taşıma yapamaz ve yaptıramazlar.
          Taşıma işleri komisyoncularının, kendi namlarına eşya taşıtabilmeleri için bu taşımaları bir müvekkil hesabına yapmaları zorunludur.
          Yolcu taşımacılığında komisyonculuk yapılamaz. (5)
Ücret ve zaman tarifeleri
            Düzenli yolcu ve eşya taşımaları, nakliyat ambarı ve kargo işletmeciliği ücret tarifeleri, yetki belgesi sahiplerince geçerlilik süresi de belirtilmek suretiyle hazırlanır ve Bakanlığa bildirilir.
             Ücret tarifelerine uyulması ve bu tarifelerin görülebilecek şekilde işyeri, terminal ve bilet satış yerlerine asılması ve taşıtlarda bulundurulması zorunludur.
Yolcu ve eşya taşıma, yükleme, boşaltma, depolama ve aktarma hizmetleri de dahil olmak üzere ücret tarifelerinin, ülke ekonomisi ve kamu yararı aleyhine sonuç vermesi ve aşırı ücret uygulanması veya rekabet ortamının bozulması halinde ve gerektiğinde taban ve tavan ücretleri Bakanlıkça tespit edilebilir.
Ücret tarifeleri başlangıç ve bitiş noktaları arasında gidiş ve dönüşte aynı şekilde düzenlenir. Değişik fiyat tarifesi uygulanamaz

GÜVENLİK VE SAĞLIK

Taşımacılar, yolcuların sağlıklı, rahat ve güvenli bir yolculuk yapmasını sağlamak ve yolcuyu güvenli bir şekilde taahhüt ettiği yere kadar götürmekle yükümlüdür.
Yolcular da taşımacının güvenlik yönünden almış olduğu tedbirlere uymak zorundadırlar.
Sürücüler, yolculara hizmet eden görevliler ve yolcular, trafik güvenliğini tehlikeye düşürecek, diğer yolcuları rahatsız edecek, genel ahlaka ve adaba aykırı tutum ve davranışlarda bulunamaz, taşıtın teknik donanımını olumsuz etkileyecek hiçbir elektronik cihazı kullanamazlar.
Sürücüler seyehat esnasında yolcularla veya personelle uzun süreli sohbet edemezler.
Seyehat esnasında sürücüler ses ve görüntü cihazlarının yönetimini yapamazlar. Ancak yardımcı personel tarafından yapılır.
Taşımacı, 30.06.2008 tarihinden itibaren seyehat esnasında taşıtlarda yapılacak görüntülü veya görüntüsüz yayınların seslerini, kulaklıkla (bireysel olarak) gerçekleştirmek zorundadır.
Yolculuk sırasında ikram edilen yiyecek, içecek, mendil, kolonya ve benzeri maddeler Sağlık Bakanlığı tarafından yayımlanan mevzuata uygun olmalıdır.
Taşımacı teknik şartlara uymayan taşıtların trafiğe çıkmasına engel olmak, güzergah mesafesini dikkate alarak yeteri kadar sürücü bulundurmak zorundadır.
Taşımacılar, yolcuların can ve mal güvenliğinin sağlanması hususunda gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.
Taşımacılar yolcuya gelebilecek bedeni zararların olasılıklarını düşünerek, "Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası" ve "Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası" yaptırmak zorundadırlar.
Yolcu taşımacılığında kullanılan taşıtlarda, taşıma esnasında taşıtın çalışma düzenini olumsuz bir şekilde etkilemeyecek, çalışır vaziyette haberleşme cihazı bulundurulması zorunludur.
Yolcu taşımacılığında kullanılacak taşıtlarda, her 10 koltuk için en az bir adet olmak üzere boyun korsesi bulundurulması zorunludur.
Yolcu taşımacılığında çalışacak sürücülerin 26 yaşından gün almış, 63 yaşından gün almamış olmaları ve lise ya da dengi okullardan birini bitirmiş olmaları gerekmektedir.

YOLCU BİLETLERİ, ZAMAN VE TARİFELER

Düzenli yolcu taşımalarında, taşımacı ve acenteleri her yolcu için ayrı bilet düzenlemek zorundadırlar. Taşımacılık biletsiz yapılamaz.
Bir yolcuya bilet karşılığı satılan koltuk, bir başkasına mükerrer olarak satılamaz.
Taşıtların, trafik tescil belgesinde belirtilen toplam koltuk sayısı dışında yolcu taşınamaz.
Yolcular seyahat süresince, yolcu biletlerini yanlarında bulundurmak zorundadırlar.
Düzenli yolcu taşımalarında, taşımacı ücret ve zaman tarifeleri ile geçerlilik sürelerini, Bakanlığın "onaylanmıştır", "görülmüştür" şerhini almadan uygulayamaz, taşımacılık faaliyetlerinde bulunamaz.
Taşımacılar, ücret ve tarifelerinin görülebilecek şekilde işyeri, terminal ve bilet satış yerlerine asılmasını sağlamak ve yolcu taşıması yapan taşıtların üzerinde de bir örneğini bulundurmak zorundadır.
Ücret tarifeleri başlangıç ve bitiş noktaları arasında gidiş ve dönüşte aynı şekilde düzenlenir. Aynı güzergah üzerinde gidiş ile dönüş için değişik ücret tarifesi uygulanamaz.
Taşımacılar, tespit edilmiş ücret tarifelerinin üzerinde ücret alamaz ve % 30’dan fazla indirim uygulayamazlar. Ancak, önceden Bakanlıktan izin almak sureti ile belirli bir süre için, kullanılan taşıtın toplam koltuk sayısının % 10’unu aşmayacak sayıda koltuk için herhangi bir orana tabi olmaksızın özel indirim uygulayabilirler.
Düzenli yolcu taşımalarında, taşımacılar ve acenteleri her yolcu için ayrı bilet düzenlemek zorundadırlar. Düzenlenen yolcu biletinde, yetki belgesi sahibi ve varsa acentesinin adı, unvanı ile bileti tanzim eden yetki belgesi sahibi veya acentesinin adresi, vergi dairesinin adı ve hesap numarası ile yolcunun adı, soyadı, kalkış ve varış yeri, koltuk numarası, hareket tarihi ve saati, taşıma ücreti, biletin seri ve müteselsil sıra numarası ve düzenleme tarihinin yer alması zorunludur.
Taşımacılar ve acenteleri, otobüs hareket saatinin yirmidört saat öncesine kadar yapılacak müracaatlarda, taşıma veya bilet ücretinin tamamını iade etmek, otobüs hareket saatinden oniki saat öncesine kadar yapılacak müracaatlarda ise altı ay geçerli açık bilet düzenlemek zorundadırlar.
Düzenli yolcu taşımalarında; Bakanlıkça onaylanmış zaman tarifesinde yer almayan bir saat’e yolcu bileti düzenlenemez ve zaman tarifesinde yer alan her sefere araç tahsis edilmesi zorunludur.
6 yaşın altında olan çocuklar yolcu bileti düzenlenmeksizin kucakta seyahat edebilirler. Bunlar için ayrı koltuk talep edilmesi halinde, bilet ücreti %50 indirimli düzenlenir. 6 yaş ve üzeri tüm yolcuların ayrı koltukta seyahat etmesi zorunlu olup, 6-12 yaş arası çocuklar ile yaş şartı aranmaksızın özürlüler için bilet ücreti % 50 indirimli düzenlenir.
Uluslararası veya yurtiçi tarifesiz, arızi seferler düzenleyerek yolcu taşımacılığı yapacak olan taşımacılar; yapacakları taşıma sözleşmelerinde, akit tarafların adı, soyadı veya unvanları, kalkış ve varış yeri, taşıma güzergahı, taşımanın yapılacağı gün ve saat, taşınacak yolcu sayısı, taşıma ücreti, ödeme şekli, sigortacının unvanı ve sigortanın poliçe numarası belirtmelidir. Bu tür taşımalarda taşımacı tarafından fatura düzenlenmesi zorunludur. Düzenlenen faturanın bir nüshası yapılacak denetimlerde ibraz edilmek üzere seyahat esnasında taşıt üzerinde bulundurulur.
Terminal işletmecileri, terminallerde ve çevresinde yolcuları rahatsız edecek şekilde, yolcuları yönlendirmek için personel istihdam edilmesine, çalıştırılmasına ve bunlardan yararlanılmasına izin vermemek ve bunları önlemekle yükümlüdür.

YOLCU BERABERİNDE Kİ EŞYA VE BAGAJ

Yurtiçi ve uluslararası taşımalarda, yolcunun otuz kilograma kadar olan bagajı ücretsiz taşınır. Bagajlar yolcuların biletlerinde gösterilen koltuk numaralarına göre etiketlenir.
Yolcu taşımalarında, taşıt bagajının toplam istiap haddini aşan eşya ile yolcu beraberinde olmayan, ticari eşya ve kargo taşınamaz.
Taşıtın bagaj taşınmasına mahsus bölümleri dışında eşya taşınamaz. Özel kafeslerinde kedi, köpek ve kuş gibi evcil hayvanlar bagaj taşımaya mahsus bölümlerde taşınabilir. Taşıtın içinde canlı hayvan hiçbir şekilde taşınamaz.
Gerekli hallerde, Bakanlıktan alınacak özel müsaade ile evcil hayvanların taşınabileceği özel sefer ve servisler düzenlenebilir.
Tehlike yaratabilecek yanıcı, yakıcı, parlayıcı ve patlayıcı ve benzeri nitelikteki yolcu eşyası, kargosu ve bagajı otobüs ile bagaj bölümü de dahil olmak üzere taşınamaz.
Uluslararası yolcu taşımalarında sahipsiz bagaj taşınamaz. Bu taşımalarda bagaj sahiplerini belirleyecek bagaj fiş numarası ile bilet numarasını ihtiva eden bagaj listesini yapmak ve yolcuya imzalatmak zorunludur

<< geri

info@srcmerkezi.com